VỊT CHẠY ĐỒNG

     Cách nuôi vịt chạy đồng đã được nông dân miền Tây áp dụng từ xưa. Tôi vẫn nhớ bài giảng về Vịt chạy đồng ở miền Tây mà thầy của chúng tôi, Thầy Dương Thanh Liêm đã giảng cho lớp chúng tôi cách nay hơn 30 năm.

    Thầy giảng (tôi kể lại theo trí nhớ):

    Ở miền Tây có nghề nuôi vịt "chạy đồng". Nghề nuôi vịt chạy đồng bổ sung cho nghề trồng lúa, vịt con thì thả trên đồng lúa non mới cứng cây cho nó ăn sâu rầy cua ốc (là những địch hại của lúa). Vịt lớn sắp lên xe hoặc vịt đẻ thì chạy ở những cánh đồng mới gặt để ăn lúa rụng lúa sót và cả cua ốc cá.... Người nuôi vịt chạy đồng đi với bầy vịt suốt thời gian nuôi, ăn bờ ngủ bụi, tới ngày bán vịt xong mới "cuốn nóp" ôm tiền về với vợ con vài ngày trước khi vào lứa vịt mới.

    Nghề nuôi vịt chạy đồng mang lại thu nhập cao cho người nuôi vì thức ăn chủ yếu trên đồng. Người nuôi có "đổ lúa" thêm nhưng không nhiều. Vịt tiêu diệt dịch hại của cây lúa và phân vịt thải ra làm cho đồng ruộng thêm màu mỡ.Người trồng lúa ít phải dùng thuốc hóa học, phân hóa học nên giảm chi phí và bảo vệ được đồng ruộng.

-----

    Lúc nhỏ tôi quê ở miền Tây cũng biết vịt chạy đồng. Khi là sinh viên thì biết: à thì ra nông dân miền Tây thông minh ghê. Sau ra trường làm nghề thú y mới hiểu sâu hơn về nghề nuôi vịt chạy đồng.

    Ở miệt vườn như Bến Tre, Vĩnh Long bầy vịt thường nhỏ, dưới ngàn con vì ruộng ít, vườn nhiều. Người nuôi vịt dắt bầy vịt "chạy" bộ. Ở miệt ruộng Đồng Tháp An Giang ruộng đồng bát ngát, nuôi bầy vịt một hai ngàn con là chuyện bình thường. Vịt ăn hết mồi cánh đồng này thì người ta đưa vịt lên ghe chở sang cánh đồng khác.

    Ở miệt ruộng nghề nuôi vịt phát triển trình độ rất cao: người chuyên nuôi vịt giống lấy trứng bán cho lò ấp vịt, lò ấp bán vịt con giống cho người nuôi chạy đồng. Các cánh đồng gặt xong thì người nuôi trả tiền "mua đồng" để thả vịt. Chuyển đồng thì có ghe chuyên để chở vịt.

    Ngày nay vì nhiều lý do vịt chạy đồng đã bị mai một dần. Vịt hiện giờ chỉ được nuôi bằng thức ăn, thả trên đồng chỉ để vịt có môi trường nước. Cua ốc sâu rầy bị diệt bằng thuốc độc vô tội vạ. Ở các tỉnh biên giới với Kampuchia có một số nông dân đưa vịt lên ghe chở qua "chạy đồng Miên".

    Các bạn đồng môn chung khoa với mình còn nhớ bài giảng của Thầy Liêm không?

Phương Trinh CN9

Hình: một bầy vịt ở miệt vườn. Trinh chụp khi tình cờ đi ngang ban đêm, do máu nghề nghiệp.